Begoña Caamaño, escritora viguesa

/en , , , , , , , , , , , , /por

Dedico o artigo da semana en Faro de Vigo á homenaxe que o 17 de maio se lle fixo á escritora Begoña Caamaño:

A celebración do día das letras galegas dedicado á xornalista e narradora Begoña Caamaño Rascado non estivo exento de polémica. O fraco entusiasmo dos responsables da Consellaría de Cultura pola autora de Circe ou o pracer do azul (Galaxia 2009), chegando a modificar un dos carteis premiados da exposición enviada aos centros escolares, deseñados polo alumnado do IES Castelao do Calvario, uniuse a lamentable negativa do pleno do concello de Vigo a outorgarlle a Medalla da cidade á escritora nacida en 1964 na rúa de Cataluña. Ademais de non contar, polo momento, con resposta á proposta do grupo municipal do BNG de Vigo de lembrar co nome da activista viguesa a praza do Calvario onde conflúen as avenidas de Jenaro de la Fuente, Aragón e Aeroporto, eidos da súa primeira infancia, onde grazas ao fermoso relato de Ramón Nicolás sabemos que «perdeu un zapato na lama». Sexa como fose, desaprovéitase unha oportunidade preciosa, como ten sinalado a escritora María Reimóndez, de poñer un foco potente nunha autora cunha visión crítica feminista, que contribúe a darlle visibilidade na sociedade en xeral, cando está cada vez máis desconectada da lingua galega.

Vigo, «onde nacín, me criei, onde están as miñas raíces e tamén boa parte dos meus afectos primeiros e eternos e boa parte das miñas referencias culturais», foi a cidade amada, confesou cando presentou a súa segunda novela, Morgana en Esmelle (Galaxia 2012), na feira do libro viguesa na praza de Compostela. Segunda de catro irmáns dunha familia traballadora, o pai Roberto, administrativo de Citroen, a nai Carmen lles lía poema a ela e a Beatriz, como ao maior Roberto e o pequeno Javier. Criáronse na finca da bisaboa en Riomao, un espazo de liberdade, que como tantos eidos vigueses desaparecerían co medre urbano, neste caso polo trazado da rúa Jenaro de la Fuente. Días de infancia que Begoña recordará polas tardes de cine no Palermo e no Avenida, polos xogos no mercado ou polas clases na academia de María Ferrín, onde aprendeu a ler aos sete anos, onde era profesora a escritora María Xosé Queizán, que lle aprendeu a canción de George Brassens «Le petit cheval dans le mauvais temps».

A familia trasladouse en febreiro de 1976 a un piso da rúa Redondela do novo barrio de Coia, onde Begoña e Beatriz rematarían a EXB no Colexio Amor de Dios e farían despois o Bacharelato no Instituto de Coia-2, hoxe IES Alexandre Bóveda. Anos de adolescencia que coinciden co Vigo de aceiro e mel da reconversión industrial, do conflito dos pases pro bus, do desastre das drogas e do nacemento da iniciativa «A Bouza é nosa» polo movemento veciñal do Cristo da Vitoria. Celme vigués onde se formou a Begoña, estudante de Maxisterio (1982-1985) na Escola da Igrexa da Avenida de Madrid. Mais nunca exercería de docente, xa que foi a radio a súa vocación e profesión, desde que no verán de 1985 entrou en Radio Noroeste, a nova emisora viguesa que comezara a emitir dende a rúa do Príncipe, onde amizou con Maika Aguado e Amanda Álvarez, compañeiras dende entón para toda unha vida. Experiencia radiofónica, continuada en Radio Popular (1986-1988), onde traballou como reporteira da redacción de informativos micrófono en man, cubrindo a folga das mulleres de Álvarez en Lavadores, forxando o seu carácter de xornalista a pé de rúa, naqueles anos de mobilizacións dunha cidade que non renunciaba ao seu ADN obreiro, pesqueiro e industrial. Begoña contribuíu, con outras compañeiras de xeración, a ampliar, formas, enfoques e diccións dun oficio que naquel Vigo de Soto, tamén da movida musical e do desencanto, precisaba observar e informar da realidade en toda a súa amplitude. Tras incorporarse o 1 de abril de 1988 na delegación de Vigo da Radio Galega, incorporouse un ano despois á redacción da emisora pública da que formou parte até o seu pasamento en Compostela o 27 de outubro de 2014.

Activista política feminista e pacifista, viaxeira e xornalista sen fronteiras, como narradora reescribiu de forma admirable os mitos clásicos e artúricos, para darlle voz ás mulleres, para abordar o mundo concibido dende o feminismo. Escritura que nun texto precioso, «Por que escribo?» (2010), lido nunha conferencia sobre Circe na Universidade de Vigo, xustificaba pola súa condición de lectora, que lle permitía esconxurar a dor, escorrentar a soidade ou atopar as palabras que definisen a súa ledicia. Caamaño lía e escribía polo seu desexo de descubrir mil mundos, «leo –nas súas palabras– porque quero cambiar ao mundo, leo porque necesito facer habitable o meu mundo».

Existen mellores argumentos para outorgarlle por unanimidade a esta primeira escritora viguesa homenaxeada un 17 de maio, un recoñecemento da súa veciñanza, como a medalla da cidade, a súa inclusión no rueiro ou sequera dándolle o seu nome a unha das novas bibliotecas?

A Síndrome do Impostor

/en , , , , , , , /por

Cando remate esta terceira tempada de Claudio Giráldez como adestrador do Celta, haberá tempo para explicar os extraordinarios resultados obtidos polo equipo como visitante, con cifras de récord, entre os tres mellores da competición, como entender as razóns de derrotas por amplas goleadas, que deixan mudo e aplanado Balaídos diante do Alavés, Oviedo e Levante, tres equipos modestos que chegaron a Vigo ao bordo do abismo e saíron esperanzados polas súas inesperadas remontadas nas segundas partes, onde foron superiores aos desconcertados celestes.

Quizais, as vitorias lonxe de Balaídos, como a máis recente, a memorable diante do Atlético no Metropolitano, poidan explicarse botando unha ollada no manual de xiraldismo básico, como unha combinación perfecta de resiliencia defensiva coa explosividade creativa de Williot, case sempre participante nos mellores goles celestes, asociado a experiencia de Borja Iglesias, un dianteiro feliz con Claudio no banco, que está completando unha das súas mellores tempadas da súa longa traxectoria. Porén, para explicar as tres derrotas no coliseo do Fragoso, habería xa que acudir á biblioteca e procurar nun manual de educación emocional o apartado dos medos, e dentro deles a entrada dedicada á síndrome do impostor (SI), á que tantas veces recorren os guionistas do audiovisual.

Trastorno emocional moi común, que afecta nalgún momento das súas vidas, ao oitenta por cento da poboación, a SI explica que persoas capaces dubiden dos seus éxitos e os sintan como unha fraude, a pesar da súa máis ca evidente capacidade para enfrontar situacións difíciles. SI que decote obedecería ao temor, no caso do Celta xiraldino, a ser descuberto como máis feble e incapaz do que aparentan os seus resultados. Como tampouco sería un disparate atribuír a parálise, que este medo provoca, a un perfeccionismo extremo, que leva a esixirse niveis de excelencia tan elevados que serían inacadables. Hipótese que despois do serán de procrastinación e conseguinte derrota co Levante, como das declaracións do propio Giráldez ao seu remate, «cando non somos humildes, perdemos», confirmaría que a alfombra do Fragoso é o escenario dunha serie de terror deportivo protagonizada polo equipo celeste sometido aos efectos da SI. Un Celta de película, de medo!

O peor do caso é que os seareiros do Celta coñecemos xa o argumento da película, que diante do Levante foi case un calco do sucedido co Alavés. A saída foi esplendorosa, que anunciaba a intención dos de Giráldez de liquidar pola vía rápida a clasificación europea. No once de gala, con oito canteiráns, xuntou a boa parte das mellores biqueiras do cadro e escolleu a Fer e Sotelo para acompañar a Aspas na dirección de semellante orquestra. E aos dous minutos de xogo, Fer xa puido abrir o marcador, pero só non foi capaz de superar ao porteiro valenciano. Dous minutos máis tarde, Jutglá si soubo facelo, despois de chegar caneando ao interior da área e xutar ao pao longo. Outro golazo do catalán que sería, outra vez, o mellor dos celestes, inaccesible ao desánimo, desbordando sempre afouteza. Non se podía agardar mellor inicio, continuado por Aspas cun xute de sete estralos co que puido chegar o segundo.

Por desgraza, a clara superioridade no xogo nas dúas areas e co marcador por diante, o Celta foise desacelerando até chegar a unha fase de fútbol conformista, lento e insípido que agoiraba o que por desgraza sucedeu, cando faltaban uns minutos para o intervalo. Os visitantes empataron tras un xutazo tremendo de Arriaga dende moi lonxe que Radu, cegado polo sol, axudou a introducir na propia porta. O que foi heroe no Metropolitano cometía un erro fragrante!

Tras a filípica de Giráldez no vestiario, O Celta recuperou a iniciativa e a velocidade. En apenas tres minutos Jutglá aproveitou unha asistencia de libro de Rueda, cando Fer meteu unha marcha máis abrindo o xogo pola banda. Foi, entón, cando debeu aparecer o impostor por Balaídos e os de Giráldez volveron as andadas, a un fútbol sen chispa ningunha, confusión que os visitantes souberon aproveitar para ensaiar o que tanto éxito lle dera na primeira. O empate chegou cun trallazo dende fóra da área que perforou a meta de Radu. Balaídos sabía que a traxedia da remontada visitante chegaría. Foi en apenas catro minutos, cando Roger Brugué, que acababa de entrar, marcou dunha cabezada nun saque de recanto, que ninguén defendeu.

Giráldez fixo entón os cinco cambios, pero os visitantes co marcador por diante souberon marear un partido, no que se xogaban a posibilidade de seguir na pelexa pola permanencia. Certo é que Borja Iglesias puido marcar e que houbo algunha disputa na área que puido considerarse penalti, pero o Levante non se deixou intimidar. Outra vez máis, o Celta reaccionaba tarde, tras outro partido pésimo, probablemente, mal concibido polo equipo técnico e aínda peor desputado. A clasificación europea subiu de prezo, tamén para o Celta.

Publicado en Faro de Vigo: 14/05/2026

Son De Seu 25 aniversario

/en , , , , , /por

Dedico o artigo da semana en Faro de Vigo ao concerto conmemorativo do 25 aniversario de Son De Seu:

Unha das marabillas viguesas do noso tempo é a Escola Municipal de Vigo de Música Folk e Tradicional (ETRAD), iniciativa innovadora proxectada para a protección e difusión da música patrimonial galega, na procura da súa evolución e mestura coas formas contemporáneas do folk urbano. Escola cen por cen municipal, na ETRAD impártense até dez especialidades instrumentais de noso: Música e movemento, Arpa Céltica, Acordeón Diatónico, Canto Popular, Corda Pulsada, Gaita, Percusión Tradicional, Requinta, Violín Folk e Zanfona. Instalada no edificio da Escola Municipal de Artes e Oficios (EMAO), deseñado por Pacewicz, institución centenaria creada polo filántropo García Barbón, onde se imparten dúas materias de lutiaría, a de Construción de instrumentos musicais de gaita e de zanfona, conformando un espazo extraordinario para preservar e anovar a cultura musical de noso.

En 2009, o concello de Vigo, desde o seu Servizo de Educación, creou a ETRAD coa intención de ensinar, protexer e difundir a música patrimonial galega, dende unha ollada innovadora con selo propio. Consolidou o proxecto educativo do que foi dende 1996 Conservatorio de Música Tradicional de Vigo e dende 2007 foi Departamento de Música Tradicional da Escola de Artes e Oficios que da man do arpista e compositor Rodrigo Romaní, no eido musical, e de Antón Corral, no da lutiaría tradicional, que denominaba «Obradoiro Escola de Instrumentos Populares de Vigo», funcionou na Escola de Artes e Oficios, refundada a comezos da década de 1980 como Universidade Popular de Vigo, sendo alcalde Manuel Soto Ferreiro, que recuperaría a denominación inicial anos despois. Obradoiros polos que pasaron nas últimas catro décadas moitos dos músicos que anovaron a música tradicional galega, como Carlos Núñez, Anxo Pintos e outros compoñentes de Berrogüetto, Treixadura, Lizgairo, entre outros.

Foi no Conservatorio de Música Tradicional cando en 2001 Rodrigo Romaní, director e profesor de arpa, propuxo aos seus compañeiros de claustro, Anxo Pintos, profesor de Zanfona e Xaquín Xesteira, profesor de gaita, un experimento: o de crear unha orquestra  formativa sinfónica con media ducia de intérpretes de cada instrumento tradicional, que achegase experiencia escénica ao alumnado e explorase as posibilidades creativas do formato orquestral, sen precedentes no caso galego, e reducidas no entorno europeo a Sibelius Academy de Helsinki, a Asociación TRADALP de Turín e a Royal Scotish Academy of Music and Drama.

E o experimento na súa estrea en 2001 no Teatro García Barbón, baixo o nome «Son de seu. Orquestra folk de Galicia» saíu mellor ca ben. E o primeiro disco, Mar de Vigo (colección Do Fol, Boa Music, 2004), aínda mellor, cando a formación contaba con trinta e cinco alumnos e seis profesores, Rodrigo Romaní, Anxo Pintos, Xaquín Xesteira, Alfonso Franco (violín), Xosé Liz (requinta), Franciso Javier Feijoo (canto e pandeiretas), que tamén se ocuparon dos arranxos e da recreación de cada un dos temas populares, nos que incorporaron o son acústico, por vez primeira no folk galego. Velaí o que deu nome ao disco, creado a partir da melodía da danza de San Adrián de Cobres e da xota de Sequeiros, e «Carmiña no Berbés», onde se mesturan como o dedo ao anel a copla tradicional co Pasodobre do Berbés dos Morenos de Lavadores, dúas pezas que constituíron un magnífico comezo e remate para un disco memorable.

Dende entón, a orquestra ampliou a súa formación a máis de sesenta membros, constituíndose en fundación en 2006 promovendo dende ela o Libro Branco da Educación en Música Tradicional en Galicia. Gravou outros catro discos extraordinarios: Trastempo (2007), Barlovento (2010), Danzas Brancas (2013) e Beiralúa (2018). Viaxou por palcos de toda Europa con éxito rotundo, promoveu a creación da Rede Europea de Orquestras Folk e obtivo o Premio da Crítica de Galicia en 2011, entre outros recoñecementos.

Tras o éxito do concerto Arpas Atlánticas do pasado ano no Teatro Afundación, Son De Seu ofreceu o sábado nun auditorio Mar de Vigo a rebentar un serán memorable para celebrar o seu 25º aniversario. Contando coa participación de Xabier Díaz, Abraham Cupeiro, As Tanxugueiras e Rodrigo Romaní a orquestra dirixida con enerxía e tenrura por Xaquín Xesteira percorreu durante dúas horas a memoria e a diversidade da música galega, ao tempo que se reivindicou como peza indispensable do patrimonio musical galego.

O de Son De Seu é un proxecto que ademais de contar co apoio do concello de Vigo merece o do resto das administracións, que non poden revirarse diante de semellante proeza artística e cultural. Como despois dos minutos e minutos apoteóticos de ledicia no palco e no público, este verán a orquestra viguesa non pode faltar no programa de concertos de Castrelos.

O Vigo de 1936

/en , , , , , , , , , , /por

Dedico o artigo da semana en Faro de Vigo á publicación de Álbum fotográfico. Vigo 1936 de Juan Carlos Abad Gallego (IEV 2026):

Entre as publicacións que para celebrar o día do libro presentou o Instituto de Estudos Vigueses (IEV), que preside Mercedes Bangueses, destaca o álbum fotográfico Vigo 1936, testemuño visual excepcional, custodiado durante décadas pola familia Martínez González da rúa Real, o que permitiu se conservase case completo. Álbum inédito que permite coñecer a vida cotiá antes, durante e despois do alzamento e nos días difíciles da posguerra, como se refire a aquel momento o escritor Juan Farias nas súas crónicas de media tarde.

319 fotografías, máis outras trece desaparecidas, sacadas a maioría, en 1936 cunha cámara fotográfica, Zeiss Ikon Ikonta pregabre, cun obxectivo de 35 mm, é moi probable que por Hermógenes Argüelles Lareu, fotógrafo que no Anuario de Vigo de 1935 anunciaba o seu estudio na rúa Policarpo Sanz 44. Enxeñeiro de profesión, destacado fotógrafo amateur, inventor autodidacta de artefactos, era moi coñecido como presidente do Moto Club Vigo, organizador do «Rally dos Mil quilómetros», mais sobre todo por ser instalador dos equipos cinematográficos sonoros de Zeiss Icon, entón a marca de maior fiabilidade, coa que dende 1933 se proxectaba no cine Odeón na praza de Urzaiz.

Legado fotográfico estudado polo historiador Xoán Carlos Abad, autor dun longo texto informativo de extraordinario interese, unha crónica do acontecido en 1936, que permite identificar os espazos e acontecementos fotografados por Argüelles, recoñecer rostros de personaxes e, sobre todo, ilustrar o vivir cotiá da cidade desde a ollada, que non puido ser inocente, dun militante da Falanxe viguesa duns corenta anos, cuxo maior heroísmo foi participar nunha marcha de abastecemento á fronte de ida e volta e en diversas actividades públicas, como as misas de campaña e outras concentracións e desfiles nos que participaba como fotógrafo.

Presidente que foi do IEV durante os quince últimos anos, nos que desenvolveu unha xestión moi brillante da entidade, tanto na incesante produción editorial como na organización en Vigo da asemblea de centros de estudos locais, ademais de ser o primeiro e principal investigador dos acontecementos de 1936 en Vigo, con libros de referencia como Cen personaxes entorno a unha guerra. A República e a Guerra Civil na comarca de Vigo a través dos seus protagonistas (IEV 2008) ou O soño crebado. Da República á Guerra Civil en Vigo e na súa bisbarra (IEV 2019), Abad ocúpase de explicar a complexa cronoloxía do álbum, xa que apenas 138 das fotos da colección, menos da metade do material, teñen algún tipo de data.

Secasí, o autor d´A volta a Vigo en 80 lecturas. Unha aproximación á historia da bisbarra viguesa a través do seus textos (IEV 2013), achégase co seu potente gran angular de ollada de arcea ao territorio da microhistoria e ofrece as atractivas vistas xerais daquel Vigo da Segunda República que conservaba todas as praias da súa beiramar do Areal a Coia, incluída a cuncha de San Francisco; unha cidade que ampliaba o seu perfil portuario, da Laxe ao porto e mercado do Berbés, que se preparaba para recibir o monte do Castro e a Finca da Marquesa e o Pazo de Castrelos para convertelos en futuro museo e xardíns urbanos. Xaora, Abad, non renuncia a comentar os detalles nin a ofrecer historias cotiás de viguesas de nome descoñecido tanto no seu texto principal, no que vai enfiando as fotos do álbum de Argüelles, redactado ao xeito dunha crónica case novelesca daqueles días de terror, como nas sorprendentes notas de rodapé, auténticas marabillas de erudición viguesa que explican o contexto no que foron sacadas as imaxes.

A pesar de que Abad non renuncia a explicar as imaxes de Argüelles tomadas con anterioridade a 1936, a cerna do libro radica nas fotografías dos escenarios do golpe de estado, como a barricada da Casa do Pobo ou a Torre de Estanislao Núñez, que aparecen a carón daqueloutras pezas que representan certa normalidade daquel verán vigués onde se celebraron as festas populares de San Xoán do Monte e Cabral, onde participou o cuarto de Airiños de Cabral do gaiteiro Constante Moreda, que meses despois sería fusilado no Castro. No entanto son as fotos de Argüelles e os textos de Abad sobre a misa de campaña na Alameda do 16 de agosto, a concentración no estadio de Balaídos do 30 de agosto para celebrar «a reposición da bandeira bicor», as xuras de bandeira e os desfiles posteriores de requetés, falanxistas e balillas polas rúas do Príncipe, Colón ou Policarpo Sanz as que máis poden sorprender nesta completa crónica dunha cidade tomada polos militares fascistas.

Recomendo vivamente este Álbum Fotográfico Vigo, 1936 de Argüelles e Abad, un libro capaz de mudar a historia en memoria compartida, cando a vida cotiá petou coas contradicións dunha cidade arrasada polo fanatismo fascista e o seu terror branco.

 

A lámpada ilumina

/en , , , , , , /por

A federación de peñas celtistas, presidida por Pepe Méndez convidoume o pasado sábado á cea da súa XXVII convención anual, o que moito agradecín como recoñecemento a publicación do meu libro Afouteza Celtista (Lusco Fusco edicións 2026) onde pretendo reflexionar sobre o celtismo como actitude emocional indemne a desesperanza e a reivindicar o papel imprescindible e salvador dos seus seareiros. Noite celtista na que se xuntaron membros de 133 peñas, dende as tres máis antigas creadas en 1956 (Arbo, Canido e Vilalba) ás máis recentes creadas esta tempada (Ambición Celeste, Troita Celeste e o Cruceiro), que entre todos representan a dezaoito mil socios e a máis de tres mil abonados do club, que conforman a cerna do celtismo actual espallado polo mundo que nas redes sociais conta con máis de dez millóns de seguidoras en Tik-Tok (algo asombroso), máis de catro millóns en Facebook ou 670.000 en IG, cifras que abriron o celtismo ao mundo dixital.

Máis alá da lóxica preocupación sobre o partido co Elxe, no que se agardaba superar o mal momento que supuxeron as derrotas co Alavés e Oviedo, e recuperar así as opcións de clasificación europea, na convención celtista non se falaba doutra cousa que da continuidade de Iago Aspas na vindeira tempada. Debate onde hai pareceres diversos, no que se manexa calquera indicio, como a despedida tan agarimosa que Marcelino e Parejo lle tributaron no estadio da Cerámica ao remate do partido co Vilarreal, imaxes que agoirarían unha despedida xa esta tempada. Como outros indicarían todo o contrario, como a súa volta ao once de gala contra os ilicitanos onde xogou setenta magníficos minutos e marcou un golazo da súa inesgotable calidade, compartindo de saída a titularidade con Fer López, coincidencia que non se dera até onte. En todo caso, polo escoitado polos sempre ben informados corredores peñísticos, a maioría do celtismo desexa a renovación de Aspas para a tempada 26/27 sempre que fose para xogar o maior número posible de minutos, xa que o capitán se conserva en bo estado físico e a lámpada da xenialidade ilumina cando o Celta a precisa, coma sucedeu onte mesmo co excelente Elxe do simpático Eder Sarabia.

Clara vitoria do Celta por 3 goles a 1, na que ademais da novidade da saída de cara do capitán, Claudio apostou por unha defensa de circunstancias na que brillaron Javi García e Yoel Lago, acompañados de forma bastante discreta por Álvaro Núñez, que non acaba de completar un partido convincente, a pesar de que durante a segunda parte pasou á banda, incorporándose á medula Manuel Fernández, quen ofreceu unha excelente actuación empanada por provocar outro penalti inocente, que puxo en perigo o resultado. Un plan de partido desenvolto en boa medida seguindo o de Giráldez, que cedeu a pelota aos visitantes e gozaron dunha posesión do 67 % sen embargo en ningún momento controlaron un partido que o Celta soubo manexar segundo as necesidades do marcador que axiña puxo ao seu favor no minuto 14. Un primeiro gol nacido dun erro do defensa Affengruber a quen Javi Rueda moi listo aproveitoulle un balón na área que con serenidade asistiu a Hugo Álvarez que bateu a pracer a Dituro. Co marcador por diante, Claudio tratou de evitar erros de fracasos recentes, limitándose a defender con orde e procurar as costas de Jutglá, tan loitador cos centrais visitantes como adoita. Xaora, o segundo gol celeste chegou no 29’ dunha xogada de escuadra e cartabón, deseñada polo cadro técnico: Moriba sacou en campo propio un globo en diagonal que Jutglá soubo controlar de peito, gañándolle a posición a Affengruber, e servindo a Aspas que chegaba para xutar ao pao longo sen que Dituro, estricado coma un resorte puidese chegar a desvialo. Un gol magnífico de deseño e execución, mostra que a lámpada do noso Merlín dispón de aceite abondo.

Tras a reanudación, o Elxe insistiu na posesión e tivo varios remates de gol, claras ameazas, mais non acertou en ningunha das dúas áreas. Jutglá puido marcar o terceiro nun precioso man a man con Dituro, que desta vez si chegou ao xute colocado e enérxico do nove catalán. O penalti inocente dos defensas celestes, no 79’, agoiraban minutos de estrés, que duraron os cinco que necesitaron Williot e Borja, acabados de entrar na lameira, para fabricar o seu gol de ourivaría selecta, unha tacada do sueco filtrada entre os defensores que deixou só a Borja para que marcase o seu gol décimo terceiro en liga, dezasete entre todas as competicións, cumprindo unha tempada que merece ser pechada coa súa selección para o mundial. Con semellante vantaxe e coa concentración necesaria, os de Claudio souberon xestionar os seis minutos de engadido. Unha vitoria clara que devolve ao Celta a sexta praza e mantén intactas as súas aspiracións europeas. A lámpada celeste ilumina.

Publicado en Faro de Vigo: 04/05/2026

Bofill, o debuxante do Faro

/en , , , , , , , , , , , , , , , /por

Dedico o artigo da semana en Faro de Vigo ao pasamento de Bofill, o debuxante de Faro:

O pasado día 19 de abril morreu con noventa anos Pedro Ruiz Bofill, profesor e debuxante do Faro de Vigo durante catro décadas. Nacido en Barcelona en 1936, confesoulle a Félix Caballero nunha longa entrevista que chegara a Vigo con apenas 24 anos, grazas a que o seu irmán, que montara aquí unha óptica, o avisara de que Faro precisaba un debuxante. Pedro mudouse a correr de Madrid, onde aprendía o procedemento de entintaxe nun estudio que traballaba para a editorial Rollán, a que logo sería mercada por Bruguera e que publicaba con éxito a colección policial «Aventuras del F.B.I.». En Faro de Vigo comezou a traballar tanto para o xornal, entón dirixido por Francisco Leal Insua, como para a imprenta onde deseñaba carteis, trípticos e todo tipo de anuncios publicitarios. Ao xeito das tiras de Alex Raymond, o creador de Flash Gordon e o detective novaiorquino Rip Kirley, Bofill debutou nas páxinas do decano en 1960 cunha tira diaria policial, cuxos guións escribía o inesquecible e cultísimo Francisco Pablos.

Xaora, foi a súa páxina primeira ilustrada en Faro, a que a finais de xaneiro de 1961 dedicou ao secuestro do Santa María por un comando galego-portugués. Dende entón, sempre no cadro de persoal de Faro, Bofill ilustraría milleiros de páxinas e publicaría, sendo directores Cerezales (1961-1964) e Cunqueiro (1965-1970), centos das súas caricaturas, que consideraba só podía facer cando coñecía os aspectos máis esaxerados do personaxe. Como salientou Rafa López no seu excelente obituario en Faro, Bofill compartiu o traballo xornalístico coa súa vocación de profesor de debuxo, formado, primeiro en Madrid con Carlos Sáenz de Tejada, logo, na década de 1980, en Bilbao, onde se licenciou en Belas Artes, na especialidade de pintura e escultura. Con esa credencial superou as oposicións de acceso á función pública, como profesor de Plástica durante anos no IES de Chapela, tamén o seu primeiro director, durante 1992.

No entanto, Bofill pasará a historia da cultura galega como un dos pioneiros da banda deseñada, desde que en 1962 publicou na revista Vida Gallega, entón dirixida por Álvaro Cunqueiro e cuxa cabeceira fora adquirida por Faro de Vigo, a súa primeira historieta: El tesoro de Rande (1962), á que seguiu, o seu primeiro libro, Historia da Reconquista de Vigo (1977), sobre un guión de Lalo Vázquez Gil. Aquelas cinco pranchas, en formato comic book (17 x 26 cm), grampadas e impresas a cor, abriron o vieiro da utilización da narrativa debuxada para ofrecer información histórica de forma atractiva e visual. Bofill coa eficacia narrativa do seu debuxo de liña clara, ao xeito do cómic belga, e a súa habilidade para empregar diversos planos e recursos expresivos, abriu unhas posibilidades que ensaiaran tamén Reimundo Patiño e Xaquín Marín.

Bofill deu outro paso creativo con «As aventuras dun neno galego», a que consideramos a primeira serie do cómic en galego dirixida a lectorado novo. Con guións de Xesús Franco e asesoría histórica de Hidalgo Cuñarro, o proxecto nacido en 1983 nas páxinas d´«A pizarra», o suplemento de educación de Faro de Vigo, ampliouse a tres álbums de 60 páxinas, editados pola Consellaría de Educación e Cultura: Os homes do fin do mundo (1985), Os fillos de Breogán (1985) e A grande viaxe polo río (1988). Proxecto que deu pé a outro máis ambicioso, que lle levou varios anos debuxando de forma incansable: A historia ilustrada de Vigo (1996-1997), publicada en 72 fascículos por Faro de Vigo, nos que Bofill fixo 432 pranchas sobre textos preparados pola redacción do xornal.

Outra das proezas creativas de Bofill foi a súa colaboración con Serigrafía Galega de Álvaro Álvarez Blázquez, deseñando a maior parte das portadas da colección «O Moucho» da editorial Castrelos de Xosé María Álvarez Blázquez, aparecidas entre 1967 e 1983. Bofill aproveitou as posibilidades técnicas das tintas planas da serigrafía para ofrecer un deseño de portadas de gran unidade formal ao tempo que moi diverso pola súa facilidade para caricaturizar en situacións humorísticas, onde asoma a retranca dun «galego», ao que se lle quere icona de galeguidade. Así deixou Bofill portadas inesquecibles como a de Catecismo do labrego (1967), Sal e pementa (1968), Retorno a Tagen Ata (1971) ou A pega rabilonga (1971), entre outra que competían entón coas portadas de Xohán Ledo en Galaxia ou de Isaac Díaz Pardo en Ediciós do Castro.

Fose este novidoso traballo de deseño de portadas, fose o de autor pioneiro de centos de pranchas de narrativa debuxada, fose o labor formativo que deixou pegada sempre entrañable no seu alumnado, Pedro Ruíz Bofill merece o recoñecemento que a súa cidade de adopción non lle soubo dar. Preparar unha mostra do seu traballo gráfico é unha tarefa que non se debería adiar. Os nosos abrazos para a súa viúva e familia.

Festa do libro e da lectura

/en , , , , , , , , , , , /por

Dedico o artigo da semana en Faro de Vigo á celebración do Día do Libro e da Lectura:

Novidade deste 23 de abril é o programa de actividades literarias organizadas polo concello de Vigo con motivo da celebración do «centenario do día do libro» e doutra homenaxe a Domingo Villar. Iniciativa de interese polos escritores e escritoras protagonistas, na que botamos en falta a presenza dos libros e das librarías na rúa, como eixo da mobilización lectora que se pretende, como da ausencia de calquera tipo de achega no programa das vinte e nove editoras metropolitanas viguesas (Agoeiro, Belagua, Clío, Creotz, Cumio, Cydonia, Dismes, Dos acordes, Edimaes, Elvira, Engaiolarte, Euseino, Fosfatina, Galaxia, Instituto de Estudios Vigueses, Ideas Propias, Ir Indo, Lobito Bueno, Lusco e Fusco, MC Sports, Morgante, Nova Galicia edicións, Patas de peixe, Plutón Kids, Rinoceronte, Solar de edicións, Triqueta Verde, Trymar e Xerais), máis do sesenta por cento do sector editorial galego que coa súa actividade terma da industria metropolitana de artes gráficas e fan de Vigo a capital editorial de Galicia.

Programa presentado como centenario do Día do Libro que se comezou a celebrar en España o 7 de outubro de 1926, data que se cría do nacemento de Cervantes, mais que en 1930 pasou ao 23 de abril, cando se acreditou que esta foi a data da morte do autor do Quixote, mais que non sería oficializada até que en 1933 se celebrou en Madrid coa participación do goberno. O investigador José Luis Mateo Álvarez, no seu libro A Sociedade de Amigos da Arte de Vigo. Unha década de actividade cultural (IEV, 2022), acredita que en Vigo os actos da Festa do Libro estaban organizados pola Escola de Comercio e o Instituto de Bacharelato, coa colaboración das principais librarías que en 1933 organizaron a Semana do Libro como unha feira diante do Pazo de Xustiza na rúa do Príncipe. No ano seguinte a Festa do Libro contou coa participación dos Amigos da Arte, que desenvolveron un programa de actividades literarias, sobre todo de recitais poéticos dos autores vigueses do momento (como o xornalista, Bene Conde, tamén pintor e fotógrafo, Julio Sigüenza ou Urbano Rodríguez Moledo, poeta e dramaturgo, que sería fusilado en 1936) para apoiar a iniciativa da saída dos libros á rúa.

Este día do libro, no que lembramos aquela Festa do Libro republicana, é o momento de reclamar a creación da rede de bibliotecas na cidade, onde Vigo arrastra unhas carencias inadmisibles, que vimos denunciado nos últimos vinte e cinco anos. O conflito entre o concello de Vigo e a Xunta de Galicia, que non se poñen de acordo sobre as características da Biblioteca do Estado (para a que parece se conta con espazo para construíla no Chouzo), porén, pode volver adiarse ante a ausencia de Presupostos Xerais do Estado. Secasí é boa noticia a colocación da primeira pedra da Biblioteca de Teis e o compromiso expresado polo alcalde que tería as condicións da Xosé Neira Vilas do Calvario, o que de confirmarse orzamentariamente, permitiría facer realidade a existencia, por fin, dunha rede de bibliotecas municipais viguesas, como centros de fomento da lectura e da actividade literaria, o que, a súa vez, pasaría pola dotación de persoal especializado e fondos para a actual sala de lectura de Navia. Rede na que a medio prazo deberían incorporarse as importantes bibliotecas especializadas viguesas, a da Fundación Penzol e a do Instituto de Estudios Vigueses, como unha sala divulgativa do Arquivo de Vigo e do Arquivo do Porto de Vigo.

Sen esquecer que esta festa do libro é un momento propicio para recuperar o proxecto estratéxico de solicitar a UNESCO a declaración de Vigo como «Cidade da Literatura», incorporándose así a unha rede selectísima de 53 cidades de 39 países e 6 continentes que ofrecen un espazo de intercambio literario e de creación cara o mundo dos seus autores e autoras. Unha distinción da UNESCO que recoñecería a excelencia literaria e apoiaría os proxectos de proxección internacional da importante industria editorial viguesa. Xaora, Para outorgala, a UNESCO valora o cumprimento dunha serie de requisitos, todos eles dirixidos ao compromiso desas cidades de integrar a literatura e a lectura no desenvolvemento urbano sostible. Condicións que, coa mellora da dotación bibliotecaria en marcha, Vigo cumpre de máis: o carácter literario forma parte do ADN dunha vila creada polo poeta Martín Codax, que hoxe conta cun mapa literario que identifica 153 autores e autoras, 285 títulos narrativos e máis de 3.300 referencias literarias; como conta cunha industria editorial diversa e profesionalizada, con actividade dende hai dous centos anos; ademais de actividades, festivais e premios de fomento da creación literaria. O sector privado do libro debería colaborar co concello na preparación desta candidatura, que proxectaría no mundo o Vigo literario.

A dignidade dunha derrota

/en , , , , , , /por

Non hai dúbida ningunha que na tarde do pasado xoves o Celta foi en Balaídos moi inferior ao SC Freiburg, coma no conxunto desta eliminatoria de cuartos de final da Europa League co equipo da capital da Selva Negra. Non foi posible a remontada histórica na que confiaba con fe e co optimismo da vontade Claudio Giráldez. Nos dous partidos o rival resultou superior no físico, máis tamén no despregue dun precioso xogo colectivo, ao que axudou a súa maior experiencia para competir nesta copa europea, fose como local, cando foi apoiado por unha afección intensa, coma cando o fixo en calidade de visitante, sen darlle tregua ningunha aos celestes, mesmo no límite da cultura do fair play, intrínseca ao deporte das dezasete regras, dende o inicio ao remate de ambos os dous maches.

Dúas dolorosas malleiras futbolísticas nas que os alemáns, certo é que lle comeron as papas aos nosos até deixalos sen lamber o mel, mais tamén o é, que non conseguiron dobregar a aliaxe da afouteza celtista, ese xeito de instalarse no mundo indemne á desesperanza das derrotas e das dificultades do camiño, asumida polos xogadores e o corpo técnico coma por un novo celtismo resiliente nos padeceres, sempre agarimoso cos seus e coa ollada soñadora mirando no porvir, disposto a volver a empezar a viaxe de regreso.

É probable que o plan de partido do xoves non fose dos mellores da traxectoria claudia, motivado pola dificultade de cubrir as baixas de Starfelt na primeira e Miguel Román na segunda liña. Dúas lesións que están resultando decisivas e cuxa ausencia descompuxo a consistencia do esquema gañador de Giráldez. Como estimo verosímil ese ruxerruxe que corría polo estadio de que a esta eliminatoria de cuartos de final, o Celta chegou cando xa pasou o máximo punto de preparación física da tempada.

Iso explicaría a alarmante baixa forma dalgúns xogadores moídos coma sal, desconectados e desorientados mesmo nun partido tan decisivo como o de xoves. O Celta apenas tivo a pelota e gañou algúns duelos de volta durante a primeira media hora, xusto até que o xutazo de Matanovic, dende fóra da área no 32’, estragase xa todas as esperanzas e desandase a roda do encontro. Baixas médicas e fraca forma dalgunhas figuras celestes explicarían as amplas goleadas da eliminatoria, como desoutros misteriosos partidos dos catro caroliños do Alavés e tres do Oviedo, trece tantos, que ameazan arruinar a fiabilidade de quen ocupa a portaría.

Coma é probable que tampouco acertase Claudio na eliminatoria coas rotacións, unha das chaves do éxito da súa gramática, chegando a sementar na area con algunhas alternativas tan audaces como imposibles. Vímolo na segunda parte, cando durante os minutos o Celta xogaba con Mingueza e Fer López como medios improvisados, despois de que fosen substituídos Moriba e Vecino, desafortunados na contención e inanes na saída dende a segunda liña, mentres agardaba no banco Hugo Sotelo, unha das promesas de mellor pé, capaz de levar a vara do equipo na man. Outro tanto se pode dicir da composición da medula defensiva da eliminatoria, onde Claudio nunca atopou os acompañantes axeitados de Marcos Alonso, obrigado a termar de todo, para formar unha tripla de garantía. Por non especular coas combinacións na terceira liña, que durante os minutos derradeiros procuraba a honra dun gol, que conseguiría Williot cos seus pés de la, despois dunha cabezada de Jutglá ao pao e dúas caneadas das de Jones, que acabou estrelando a pelota no corpo do porteiro alemán.

Como é motivo de polémica na bancada que Iago se incorporase á eliminatoria cando a posibilidade da remontada desaparecera como a auga dun cesto, unha decisión xiraldina, imaxinamos que asumida polo noso primeiro xogador, icona e modelo de afouteza celtista. Aventuro que lembraremos como imaxe desta eliminatoria a de Iago bagoando na lameira diante da bancada de Marcador, mentres a afección ovacionaba durante dez minutos ao equipo, agradecendo o camiño percorrido con dignidade, acerto e a satisfacción inmensa de vitorias de auténtico mérito, como as das eliminatorias co Paok e Lyon. Unha imaxe do máis puro celtismo de ledicias e padeceres que encarna o Mago de Moaña coma ningún outro xogador da historia xa centenaria do club.

O ambiente en Balaídos o xoves foi precioso, iniciado coa chamada tribal do karnix de Abraham Cupeiro e da Oliveira a capela nunha tardiña fresca de primavera. Memorable foi a celebración final do novo celtismo, entendendo o atractivo emocional destas competicións de copa que rematan sempre coa exaltación doce da derrota, onde todos son perdedores, coa excepción, claro está, do caso extraordinario de quen a leva para a súa sala de trofeos. O Celta volverá a intentalo a vindeira tempada, con máis experiencia competitiva e algunhas leccións aprendidas. E para iso, terá que poñer toda a súa atención na liga, onde con sete xornadas hai tea que cortar e un baixón de resultados por superar.

Publicado en Faro de Vigo: 18/04/2026

Dous aeroportos, catro terminais

/en , , , , , , , , /por

Dedico o artigo da semana en Faro de Vigo a situación aeroportuaria en Galicia:

Cando viaxamos a un destino europeo, temos como primeiro referente os ofrecidos polo aeroporto Sã Carneiro. Utilizáronos moitos celtistas para voar de Porto ao euroaeroporto compartido por Basilea (Suíza) e Mulhouse (Francia), cidades a 30 km de distancia e a 70 km do Europa-Park-Stadion de Friburgo (Alemaña). Primeiro aeroporto binacional do mundo, construído por Suíza en territorio francés, dispoñendo de tres saídas a outros tantos países na proximidade da Alsacia e da Selva Negra. Unha idea de colaboración aeroportuaria moi rendible para tres cidades de tres estados diferentes.

A diaria con Basilea é outra conexión excelente do aeroporto do Porto que pechou 2025 con 17 millóns de pasaxeiros e 120 destinos directos, o que triplica a actividade dos tres aeroportos galegos xuntos (5.507.587), ocupando unha das corenta prazas de terminais europeas con máis tráfico e sendo a principal entrada á Eurorrexión Galicia-Norte de Portugal e do Camiño Portugués. Aeroporto para o que está prevista unha ampliación, que incremente as 24 operacións por hora actuais e permita superar os 20 millóns de viaxeiros.

Expertos da información aeroportuaria estiman que entre o 10 % e o 12 % dos viaxeiros da terminal do Porto son galegos ou van a Galicia, o que supón 2.000.040 de asentos, que se nun exercicio especulativo engadiramos as cifras das terminais galegas, acadarían os 7.507.627 de viaxeiros. Cifra que, en todo caso, estima de forma verosímil a actividade aeroportuaria galega en 2025, distribuída entre as catro terminais do noroeste peninsular: Rosalía de Castro, 3.107.587 (41,39%); Sã Carneiro (26,64%); Alvedro, 1.300.000 (17,32%) e Peinador, 1.100.000 (14,65%). Datos que expresan tanto a situación crítica dos nosos tres aeroportos, como a existencia dunha importante demanda de mobilidade aérea en Galicia, sobre a que pretende continuar medrando a terminal portuense que, ademais, prepara a súa estación intermodal de Maia, que formaría arte do previsto eixo atlántico ferroviario, o que pasaría por Vigo Urzaiz.

Xaora, os datos son aínda máis concluíntes se tomamos en conta os traxectos internacionais, onde o liderado de Porto é avasalador, xa que dos 2.766.413 destes viaxeiros con orixe ou destino a Galicia, o 72,30 % entra ou sae por Portugal. Os aeroportos galegos confórmanse con 766.373 destes clientes, dos que 585.886 corresponden a Santiago (o 21,18 % do mercado do noroeste peninsular e o 76,45 % do galego); 127.335 a Alvedro (9,60 % e 16,61 %); e 52.952 a Peinador (1,91 % e 6,90 %). Cifras dunha situación crítica dos tres aeroportos galegos, incapaces de competir coa terminal internacional portuense, na que o Goberno luso leva investido moitos cartos. Colapso da política aeroportuaria galega, baseada nas subvencións dos concellos ás aeroliñas, unha chantaxe continua, que nada tiña que ver cos resultados dun servizo de transporte aéreo sostible. Peches abruptos, como os da base de Ryanair en Compostela ou a de liñas rendibles como as de Vigo-Londres (Stansted) ou A Coruña-Londres (Heathrow), obrigan a repensar ese modelo de promoción de destinos, no que outros gobernos autonómicos continúan confiando.

Nesta situación tan precaria do modelo aeroportuario galego, incapaz de facerlle fronte ao xigante portugués, aparece a proposta fóra de lugar do Cluster do Turismo de Galicia, entidade empresarial regada con axudas públicas da Xunta de Galicia. Proposta disparatada a deste lobby compostelanista que, porén, obriga a intentar desnobelar esta madeixa de tres terminais con tráficos, sobre todo, nacionais, no que cada quen pretende salvar a súa, sen importarlle que esta sexa unha cuestión de país, á que cómpre darlle unha saída compartida. E para iso é imprescindible sentar na mesma mesa a AENA, xestora aeroportuaria do Goberno de España; a Xunta de Galicia, coa competencia na promoción turística, e os tres concellos con aeroporto para valorar recursos, necesidades e tempos.

Sabendo que me chamarán inxenuo, ese sería o foro axeitado onde debater e acordar as bases para a creación dun único aeroporto de Galicia, que contase coas tres terminais actuais (Vigo, Compostela e A Coruña), unidas por autoestrada por traxectos dunha hora e media. Idea desrutiva e estruturante de colaboración e competencia coma a do citado euroaeroporto de Basilea e Mulhouse. Só cunha oferta única, ao tempo que acaroada ao que cada territorio precisa, se podería aspirar a incrementar destinos internacionais, roubándolle viaxeiros galegos a Sã Carneiro, ao contarmos con conexión cos hubs principais, Madrid, Barcelona, Lisboa, Londres, París, Frankfurt… O futuro serían dous aeroportos competindo sobre o territorio da vella Gallaecia con catro terminais en funcionamento para sete millóns de persoas. Será posible?

A lámpada de Claudio

/en , , , , , , , /por

A clara derrota do xoves pasado na Selva Negra que, se non o evita esta semana un milagre deportivo de proporcións históricas, supón o remate da participación do Celta na actual competición europea, tras unha traxectoria excelente, ademais de causar un importante desgaste emocional dos cadros de xogadores e de técnicos celestes. Crise de confianza dun equipo roto no psíquico e cansado no físico causado por un calendario endiañado de partidos transcendentais. Desgaste que dalgunha forma desvelaba Claudio Giráldez nunhas declaracións rutineiras ao regreso de Friburgo nas que confesaba que o seu equipo non renunciaba a eliminatoria e que a necesidade de superar unha diferencia de tres goles faríao máis perigoso para os alemáns.

Con esa confianza inquebrantable nas posibilidades de competir do seu equipo, sexan cuns efectivos ou con outros, o adestrador celeste axitou onte a súa lámpada de rotacións para enfrontarse ao pechacancelas, o Real Oviedo de Guillermo Almada, ilusionado polos últimos resultados para evitar un descenso que hai un mes parecía inevitable. Claudio confiou nunha medula defensiva na que Aidoo e Álvaro Núñez acompañasen a Marcos Alonso, a pesar de que funcionara fatal diante do Alavés; colocou a Fer López de medio centro, cuberto pola experiencia de Vecino; deixou a Carreira e a Rueda a responsabilidade de correr as bandas; sendo a súa proposta máis arriscada a dunha dianteira inédita con Durán, Williot e Andrés Antañón, o habitual medio centro do Fortuna, colocado na banda dereita. Un once de gala con moitas novidades, mais que axiña lembrou pola súa resposta ineficiente e actitude medrosa ao que naufragara diante do Alavés.

Moi ben arroupados polos seus seareiros novos, que encheron a grada visitante, onde se escoitaron frecuentes berros de «Puta Balaidos», os carbayones non tiveron moita dificultade para adiantarse no marcador aos catro minutos de xogo. Gol nacido dun primeiro despexo fraco de Carreira na área propia, aproveitado por Vidal para xutar sobre as pernas dos defensores celestes que protexían a porta, o que provocou unha gran intervención de Radu, que porén non puido evitar que o seu despexo, coma se dun porteiro de balonmán se tratase, fose interceptado por un dianteiro visitante que entrou coma quixo polo outro pao. Outro accidente, semellante ao primeiro gol do Alavés, pensabamos, dun Celta dirixido por Fer López que controlaba o esférico, mais que comezou a demostrar unha perigosa incapacidade para superar a terceira liña e crear perigo real á meta visitante.

Secasí, cando remataba a primeira parte, como tamén sucedera co Alavés, Aidoo non foi capaz de gañarlle a cabezada a Viñas que conseguiu rematar un centro lateral. Outro erro clamoroso de Pepiño, que marcou o devir do partido. Daquel accidente inicial dos celestes no barullo da área, que podía ser desculpado, pasouse a un marcador que anunciaba outra nova goleada e un novo fracaso, cando todos os resultados permitían consolidar unha quinta praza con posibilidade de Champions League.

Desta volta de ben pouco serviu a filípica claudina do descanso nin como manexou a lámpada dos trocos dando entrada a Iago Aspas e a Moriba, que non melloraron apenas o panorama. E moito menos cando no minuto 56, un globo de Thiago dende a banda esquerda foi rematado na área pequena por Viñas que marcaba por segunda vez. Outra cantada de non sei cantos decibelios da defensa céltica que entregaba outro partido máis, diante da desolación do celtismo que outra xornada máis comprobaba as carencias do seu equipo, que xa non se poden agochar dende as lesións de Miguel Román e de Starfelt. De nada serviu que co terceiro tanto dos azuis e con medio hora de xogo por diante, Claudio sacase a súa artillaría pesada, Borja, Jutglá e Mingueza. Certo que se sucederon entón as chegadas á área, pero sen acerto e sen fortuna, tamén, como nun remate de Borja interceptado por unha man salvadora do porteiro visitante.

Asumida esta nova derrota en Balaídos cabe preguntarse como é posible continuar aspirando a unha praza europea, con resultados tan pobres como os que o Celta ven colleitando diante da súa afección afeita a padecer en Balaídos e a gozar diante da pantalla das súas proezas como visitante. Como é lexítimo preguntarse se a lámpada de Claudio, como a de Iago Aspas, teñen aceite suficiente para continuar iluminando coas súas xenialidades extraordinarias de xente humilde.

Tras esta derrota imprevista, certo que doe menos contando con 44 puntos (e permanencia, polo tanto), os celtistas podemos caer no desánimo diante do partido do vindeiro xoves co Friburgo, onde ademais da posibilidade (certo que remota) de acceder a outra semifinal europea, o equipo de Claudio Giráldez xoga tamén a credibilidade do seu proxecto deportivo e a súa resiliencia e madurez das súas promesas. Sabemos que Giráldez apostará por renovar o aceite da súa lámpada. Ogallá que desta vez faga con ela novas marabillas.

Publicado en Faro de Vigo: 13/04/2026