Noite de Reis

bretemas —  5 de Xaneiro de 2005
A de hoxe é a noite que máis quero destas festas. E non o digo para afirmar o meu espírito de Peter Pan, agora que andan celebrar o centenario da obra de Barrie, nin para culminar un mes de consumismo compulsivo dos agasallos, comportamento que rexeito e intento non practicar, coa excepción, lóxica da adquisición de libros. Onte entrei, como fago case todos os días, na libraría do meu barrio e quedei pampo diante da pila de novidades nosas que semellan moverse pouco. Púxenme a tremer. Non me atrevín nin sequera a facer a pregunta retórica de sempre: Que tal está saíndo Vigo por Magar II? O medo, o pánico, ao efecto das devolucións de febreiro témolo todos os editores.

Hoxe terei unha noite de Reis diferente. Por vez primeira serei Melchor. Aceptei o convite que me fixeron os responsables do departamento de Cultura e Festas do concello de Nigrán. Os que me convidaron non sabían que este traballo era un dos meus anceios máis devecidos. Agardo que non me suceda aquilo que conta a Fina Casalderrey na súa Derradeira carta ós Reis Magos. Non vai ser doado. Os picariños sonche hoxe ben espilidos.

Moi boa a iniciativa do Faro de Vigo de publicar dúas páxinas de contos de Reis. Si señor. Escribiron os textos Rosa Aneiros, Antonio García Teijeiro, An Alfaya, e Álvaro Otero, e Villalobos e Gogue fixeron as postais de Reis. Mágoa que na edición dixital do Faro só se poida ler o conto de Rosa, que non aparece asinado.

Alármome diante dos titulares da noticia que aparece en Galicia hoxe sobre a distribuidora de libro galego que promove Arnoia, a empresa vencellada a Edicións do Cumio. Lendo o corpo da información quedei máis tranquilo. Sen dúbida, é imprescindible un esforzo por concentrar e potenciar a distribución do libro galego. Desvelar a tea que agocha o libro galego nas librarías e nos medios de comunicación debe ser un dos nosos primeiros esforzos.

Pecharlle as portas á desolación

bretemas —  4 de Xaneiro de 2005
Si esa creo que foi a intención de María Victoria Moreno cando hai máis dun ano, coincidindo coa Feira do Libro de Pontevedra de 2003, me propuxo editar un libro sobre a súa experiencia, dende hai sete anos, como doente de cancro de mamá. Aceptei decontado convite tan valente, xa que hai moito tempo que admiro a pulsión literaria de María Victoria e nunca tivera a fortuna de editar ningún dos seus textos; admiración que se remonta á metade dos anos oitenta cando lin aquel inesquecible Leonardo e os fontaneiros, novela que creo pode considerarse como a primeira, ou ou unha das primeiras, de corte realista da literatura infantil en galego. Cando me enviou o orixinal, María Victoria só me puxo dúas condicións: primeira, que se pensaba editalo, lle propuxese as modificacións que me parecesen máis oportunas (foron moi escasas, o texto pareceume xa na primeira volta de lectura engaiolante e de escrita pulcra); segundo, que lle escribise un prólogo. Así o fixen, o mellor que puiden, treméndome moitas veces as mans sobre o portátil. Axiña quedei contaxiado pola súa aposta pola vida e pola esperanza, lembrándome o optimismo sensato dun ensaio que no mes de agosto lera no Brasil (Por um fío, do oncoloxista paulistano, de orixe galega, Drauzio Varella, un fenómeno social alí, con filias e fobias atroces).

O libro de María Victoria, Diario da luz e a sombra, apareceu nos andeis das librarías hai pouco máis dun mes; foi presentado nun acto concorridísimo no Ateneo de Pontevedra o día 13 de decembro (cunha intervención soberbia de Xosé Ramón Couto Fariña); e agora sabemos que chega o momento da verdade: o da recepción por parte da crítica e os lectores. Semella que o libro non vai ser ninguneado como sucede adoito (a máis grave doenza que padecemos na edición en galego). Hoxe lin a entrevista que lle fixo Suso Fraga na Voz e logo a que apareceu n´A Nosa Terra desta semana de Xan Carballa. Expléndida e coraxuda María Victoria, apostando como fai no libro por unha convivencia serena coa “pupa cabrona”. As entradiñas das dúas entrevistas salientan a pulsión literaria do texto. Sen dúbida, este é un libro no que as palabras serven para destilar vida en estado puro, explorando os territorios da luz e da sombra da alma humana. Beizóns María Victoria!!!

Brétemas de Esperanza

bretemas —  3 de Xaneiro de 2005
Recibo no móbil e nas caixas de correo moitos votos de primeiro ano reclamando o cambio político para Galicia. Saúde e que cante o merlo! Que o ano novo veña preñado de esperanza!… escríbenme os amigos, convencidos de que as súas palabras poden axudar a que xermole o que hai tantos anos agardamos. Sen embargo, a máis conmovedora destas mensaxes díxoma no Froxán un dos rapaces organizadores da Pisa, cando alá fomos a comezos de decembro, cun neboeiro mesto, da man de Xesús Marcos e Gloria Gallego, escoitar o canto do brelo: “Manolo: para remoer a pedra hai que facelo dende o fondo da fraga” (ecoaban as palabras de Uxío Novoneyra entre as xentes de Burla Negra que acompañaban a Vitor Mosquera, o pregoeiro da festa). Foi moi luminoso aquel día do Caurel, a presentación moi concorrida, o xantar comunal case a baixo cero, e sobre todo a visita con Miro (o libreiro de Mendinho de Travesas) e a súa turma a aldea de Seceda, onde están recuperando unha casa e onde bebín na fonte do souto, ao pé daquela alvariza impoñente. Por riba, trouxemos un quilo de mel. Arrecende, dende entón, pola casa toda.

Cando chego da oficina leo en Vieiros o artigo de Camilo Nogueira sobre o Plan Ibarretxe (Camilo sempre fino e agudo, como é posible que no BNG poidan pensar en prescindir do seu criterio?), un texto no que agroma a esperanza que procuramos nesta brétemas que hoxe iniciamos.

Remoo nos criterios para preparar o artigo do domingo sobre os cines de Vigo, a partir do novo libro do arquitecto José Antonio Martín Curty. A información que recolle a obra é moi interesante, a planimetría abraiante, aínda que a edición do libro é pouco profesional. Mágoa destas publicacións institucionais que poderían ser moi melloradas cun pouco de traballo de edición.

Lamento non coñecer mellor o entorno técnico do blog. Supoño que será cuestión de fedellar e preguntar aos colegas que saben máis disto.